Po co obrazowi tekst alternatywny
Tekst alternatywny, często nazywany opisem alt, przekazuje znaczenie obrazu osobie, która go nie widzi. Może zostać odczytany przez czytnik ekranu, a także pojawić się, gdy obraz się nie załaduje. Nie jest podpisem zdjęcia ani miejscem na listę słów kluczowych. Jego zadanie jest prostsze: pomóc odbiorcy zrozumieć, co wnosi obraz w danym miejscu strony.
Ten sam plik graficzny może wymagać różnych opisów w różnych publikacjach. Zdjęcie notesu obok artykułu o organizacji pracy może być tylko ozdobą. W instrukcji wyboru papierowego planera istotny może być widoczny na zdjęciu układ tygodnia. Zanim napiszesz alt, zapytaj więc: czego zabraknie czytelnikowi, jeśli nie zobaczy tej grafiki?
Najpierw ustal rolę grafiki
Jeśli obraz przekazuje informację, opisz tę informację zwięźle i konkretnie. Zamiast „zdjęcie produktu” napisz na przykład: „Granatowy notes z twardą okładką, zamykany gumką”. Nie trzeba dodawać „zdjęcie przedstawia”, jeśli nie ma to znaczenia. Czytnik ekranu zwykle sygnalizuje, że chodzi o obraz.
Gdy grafika jest wyłącznie dekoracyjna i nie wnosi nic ponad sąsiedni tekst, odpowiedni jest pusty atrybut alt. Dzięki temu czytnik ekranu może ją pominąć. Ważna jest różnica między pustym altem a brakiem atrybutu: brak może sprawić, że zamiast opisu zostanie odczytana nazwa pliku. Jeśli edytor strony nie pozwala łatwo oznaczyć obrazu jako dekoracyjnego, warto sprawdzić, jak robi to używany szablon lub system publikacji.
Inaczej potraktuj obraz będący linkiem albo przyciskiem. Wtedy opis powinien mówić przede wszystkim, co zrobi odbiorca po jego użyciu. Ikona lupy uruchamiająca wyszukiwanie może mieć tekst „Szukaj”, a grafika prowadząca do formularza — „Przejdź do formularza kontaktowego”. Opis samego wyglądu ikony byłby tu mniej pomocny.
Pisz to, co potrzebne w danym kontekście
Dobry alt jest wystarczająco szczegółowy, ale nie zamienia się w inwentarz wszystkich elementów kadru. W artykule o przygotowaniu stanowiska do nagrywania może brzmieć: „Mikrofon ustawiony na wysięgniku obok monitora”. Kolor kubka stojącego w tle prawdopodobnie nie ma znaczenia. Jeśli jednak publikacja dotyczy doboru kolorów rekwizytów, ta sama cecha może stać się istotna.
Nie powtarzaj mechanicznie tytułu ani zdania stojącego tuż obok obrazu. Jeżeli podpis już wyjaśnia wszystko, co odbiorca powinien wiedzieć, dodatkowy opis może być zbędny. Jeżeli podpis podaje jedynie nazwę przedmiotu, alt może uzupełnić go o ważną cechę widoczną na zdjęciu. Czytając tekst strony i alt po kolei, sprawdź, czy tworzą spójną całość bez irytujących powtórzeń.
Unikaj ocen, których obraz sam nie uzasadnia. „Przejrzysty i wygodny panel” mówi więcej o opinii autora niż o tym, co widać. Przy zrzucie ekranu pomocniejsze będzie wskazanie elementu potrzebnego do wykonania zadania, na przykład: „Przycisk Zapisz zmiany znajduje się pod polem opisu”.
Co zrobić z wykresem, infografiką i tekstem na obrazie
Przy złożonej grafice krótki alt rzadko wystarczy do przekazania całej treści. W opisie alternatywnym wskaż najważniejszy wniosek lub funkcję obrazu, a dane, etapy procesu czy szczegóły porównania umieść również w zwykłym tekście obok. Dzięki temu odbiorca może zapoznać się z nimi bez konieczności odczytywania długiego opisu w jednym polu.
Jeśli obraz zawiera istotny tekst, zadbaj o to, by był on dostępny także jako tekst na stronie. Dotyczy to na przykład godzin podanych wyłącznie na grafice informacyjnej czy kolejnych kroków pokazanych tylko na infografice. Alt może streścić przekaz, ale nie powinien być jedynym miejscem, w którym znajdują się informacje potrzebne do działania.
Przykładowo dla prostego schematu można napisać: „Proces publikacji: szkic, redakcja, akceptacja i publikacja”, jeśli te cztery etapy stanowią całą jego treść. Gdy schemat pokazuje jeszcze zależności, wyjątki i osoby odpowiedzialne, opisz je w sąsiednim akapicie zamiast upychać wszystko w alcie.
Krótka kontrola przed publikacją
Przejrzyj stronę obraz po obrazie. Przy każdym zdecyduj, czy jest informacyjny, funkcyjny czy dekoracyjny. Następnie sprawdź, czy alt przekazuje potrzebną informację, nie dubluje bez powodu sąsiedniego tekstu i nie jest listą słów kluczowych. Szczególną uwagę poświęć grafikom pełniącym funkcję linków: opis celu jest w nich ważniejszy niż opis wyglądu.
Na koniec przeczytaj artykuł, pomijając obrazy i uwzględniając jedynie ich teksty alternatywne. Czy nadal wiadomo, co zrobić i jakie wnioski wyciągnąć? Jeśli nie, popraw alt albo dodaj wyjaśnienie w treści strony. Taki przegląd pomaga przygotować publikację, w której obrazy wspierają przekaz, zamiast ukrywać jego ważną część.
